Wiedza · Technologia · 4 min czytania
Beton rzeźbiarski, GRC, EPS, FRP: dobór materiałów
Materiał jest narzędziem, a nie celem samym w sobie. Technologię dobieramy do obiektu, miejsca i sposobu użytkowania.
Podejście
Najpierw wymagania, potem materiał
Projekt musi robić wrażenie, ale musi też przetrwać transport, montaż, pogodę i intensywne użytkowanie. Dlatego zanim padnie nazwa jakiegokolwiek materiału, ustalamy skalę obiektu, miejsce montażu, warunki pogodowe, obciążenia, kontakt z wodą, podział na moduły i sposób dostępu do konserwacji.
Duży obiekt na zewnątrz wymaga innych rozwiązań niż lekki element scenograficzny we wnętrzu, szyld lub element, którego odwiedzający dotykają codziennie. W praktyce najczęściej łączymy w jednym obiekcie kilka technologii.
Znaczenie ma również to, jak obiekt będzie używany po odbiorze. Element wymagający dostępu serwisowego, element dotykany przez dzieci i element oglądany tylko z daleka mogą potrzebować innych warstw powierzchniowych i innego sposobu mocowania.
Technologia 1
Beton rzeźbiarski i systemy cementowe
Od pierwszych lat jest to fundament naszej pracy. Architektoniczny kamień betonowy rzeźbiony bezpośrednio na ścianie tworzy monolityczną powierzchnię: każdy kamień, spoina i spękanie powstają ręcznie, wzór nigdy się nie powtarza, a okładzina bez szwu opływa narożniki, łuki i nietypowe detale.
Systemy cementowe i modyfikowane polimerami stosujemy na elewacjach, w sztucznych skałach, rzeźbach i elementach wodnych. Ich zaletą jest to, że powierzchnię można rzeźbić ręcznie w pełnej skali, a następnie wykończyć wielowarstwowym malowaniem i powłoką dobraną do ekspozycji.
Beton rzeźbiarski to nie jeden produkt, lecz rodzina rozwiązań. Mieszanki i zbrojenie dobiera się do podłoża i warunków, w jakich powierzchnia będzie pracować. Tę wiedzę przekazujemy także na szkoleniach: rzeźbienie architektonicznego kamienia betonowego z form i bez form, wielowarstwowe kolorowanie i patynowanie oraz przygotowanie mieszanek do określonych warunków.

Technologia 2
EPS i XPS: lekki rdzeń formy
Polistyren ekspandowany (EPS) i ekstrudowany (XPS) pozwalają zbudować dużą formę przy niewielkiej masie. Sięgamy po nie, gdy potrzebny jest zmniejszony ciężar, na przykład w rzeźbie montowanej nad wejściem do atrakcji, takiej jak Kamienny Strażnik. Pliki do frezowania CNC rdzeni można przygotować na podstawie modelu 3D.
Sam rdzeń nie jest jednak ani wykończeniem, ani konstrukcją. Potrzebuje nośnego szkieletu, zbrojonej powłoki i odpowiedniej warstwy powierzchniowej. Lekkość bez tych warstw oznacza obiekt podatny na uszkodzenia mechaniczne.
Same płyty także się różnią. XPS ma zwykle strukturę zamkniętokomórkową i wyższą gęstość niż EPS, dlatego często wybiera się go tam, gdzie liczy się odporność na nacisk i wilgoć. Ostateczny wybór zależy jednak od całego systemu, a nie od pojedynczej płyty. Rdzeń można wycinać ręcznie według szablonu lub frezować z modelu 3D.

Technologia 3
GRC i FRP: kompozyty zbrojone włóknem
GRC to beton zbrojony włóknem szklanym, a FRP to tworzywo zbrojone włóknem. Oba łączą stosunkowo cienkie przekroje z wytrzymałością, dzięki czemu dobrze sprawdzają się tam, gdzie liczy się lekkość, powtarzalne elementy lub prefabrykacja poza placem budowy.
W naszych systemach kompozyty zbrojone włóknem występują jako jedna z warstw, a nie jako jedyny materiał. W Kamiennym Strażniku wytrzymałość zapewnia powłoka z kompozytu włókna szklanego na rdzeniu z EPS/XPS. W koncepcji dla gminy Rewal GRC jest częścią wspólnego języka materiałowego obok betonu rzeźbiarskiego, drewna w strefach dotyku, pigmentów mineralnych i ukrytego oświetlenia.
W połączeniu
Łączenie technologii w jednym obiekcie
Dobrym przykładem jest system Kamiennego Strażnika w Park Ogrodzieniec: stalowy szkielet jako konstrukcja, rdzeń z EPS/XPS dla lekkiej formy, powłoka z kompozytu włókna szklanego dla wytrzymałości, lekki beton polimerowy jako rzeźbiona powierzchnia, malarstwo scenograficzne dla realizmu i przezroczysta powłoka ochronna. Każda warstwa ma inne zadanie.
Rozwijamy też własne materiały. Artisan Sculpt Epoxy Universal, epoksydowa masa rzeźbiarska, jest na etapie badań i rozwoju: nie jest produktem dostępnym komercyjnie, a niezależne badania laboratoryjne to kolejny krok. W naszych realizacjach stosujemy systemy sprawdzone w praktyce.
Decyzja
Jak podejmuje się decyzję w praktyce
Przy każdym projekcie zadajemy podobne pytania. Czy obiekt będzie stał na zewnątrz przez cały rok? Czy będzie miał kontakt z wodą, chemią basenową lub solą? Czy odwiedzający będą go dotykać, siadać na nim lub się po nim wspinać? Czy musi być transportowany w sekcjach i montowany dźwigiem? Czy wewnątrz formy mają przebiegać instalacje oświetleniowe, dźwiękowe lub dymowe?
Odpowiedzi prowadzą do konkretnego układu warstw. Jeśli klient lub architekt ma już specyfikację materiałową, pracujemy według niej, a przy złożonych projektach proponujemy próbki lub makiety przed rozpoczęciem produkcji. Tam, gdzie przepisy wymagają formalnych obliczeń konstrukcyjnych, wykonuje je lub zatwierdza uprawniony konstruktor w danym kraju.
Najważniejsze punkty
- Nie ma jednego uniwersalnego materiału: technologię dobiera się do obiektu, miejsca i sposobu użytkowania.
- EPS/XPS daje lekkość, ale wymaga konstrukcji i zbrojonej powłoki.
- Beton rzeźbiarski pozwala rzeźbić powierzchnię ręcznie w pełnej skali.
- GRC i FRP to kompozyty zbrojone włóknem, przydatne w elementach lekkich i prefabrykowanych.
Pytania i odpowiedzi
Jaki materiał jest najlepszy na sztuczną skałę lub rzeźbę?
Nie ma jednego najlepszego. Dobieramy system do wymagań projektu, lokalizacji, ekspozycji i oczekiwanej trwałości, a w wielu obiektach łączymy kilka technologii.
Czy lekki rdzeń z EPS nadaje się na zewnątrz?
Tak, jako część systemu: z konstrukcją nośną, zbrojoną powłoką, rzeźbioną warstwą powierzchniową i ochroną. Sam rdzeń, bez tych warstw, nie jest rozwiązaniem na zewnątrz.
Czy możecie pracować według specyfikacji architekta?
Tak. Pracujemy według zamysłu projektowego, rysunków i założeń projektowych. Przy złożonych projektach zalecamy próbki lub makiety przed rozpoczęciem produkcji.
Powiązane
Gdzie te materiały spotykają się z prawdziwymi projektami.
Rzeźba wielkoformatowaRzeźba w betonie, kompozytach i lekkich rdzeniach.→
Kamienny Strażnik, Park OgrodzieniecOpisany wyżej system warstw, od szablonu do montażu.→Epoksydowe materiały rzeźbiarskieNasza własna masa epoksydowa, obecnie w fazie rozwoju.→Trwałość i gwarancjaJak gwarancja jest określana w ofercie i umowie.→Rozpocznij rozmowę
Planujesz zakres tematyczny lub rzeźbiarski?
Prześlij rysunki, wizualizacje lub krótki opis. Każde zapytanie analizujemy i odpowiadamy konkretnym kolejnym krokiem.
Artisan Aleks Company projektuje i buduje przestrzenie tematyczne klasy premium w całej Europie: sztuczne skały, rzeźby, architekturę tematyczną, elewacje i immersyjne przestrzenie opowiadające historie.

